Beeldvorming

Hoe werken armoede, kwetsbaarheid, sociale ongelijkheid op elkaar in? Wat doet dat met een mens? ‘Beeldvorming’ gaat over de manier waarop we als professional en team kijken naar (kans)armoede. En hoe onze ervaringen en inzichten kunnen leiden tot een kritische reflectie op ons handelen. Zodat we ieder kind alle ontwikkelingskansen kunnen bieden.

3 hefbomen:

INZICHTEN: kennis en inzichten verwerven, kwetsbaarheid en uitsluitingsmechanismen ontrafelen (hoofd)

GERAAKT WORDEN: de ontmoeting en de onderdompeling in de wereld van armoede en uitsluiting, cruciaal om eigen referentiekader in vraag te stellen (hart)

HANDELEN EN REFLECTEREN: reflectie(methodes) als voortdurende bron om het eigen handelen bij te sturen (handen).

Deze hefbomen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden, je kunt er niet één uitpikken en de andere onberoerd laten. 

Waarom zijn deze hefbomen zo belangrijk als je kinderen alle ontwikkelingskansen wil bieden? Lees het hier - geschreven vanuit het project ‘Kleine Kinderen Grote Kansen’ met de opleidingen kleuteronderwijs.

Hieronder vind je inspiratie.

eNSPIRED, een internationale dialoog over gelijke onderwijskansen

Door wie: VVOB
Voor wie: lerarenopleider

Inhoud: 

eNSPIRED is de roepnaam van het VVOB-programma rond gelijke onderwijskansen. Via onderwijspraktijken uit het Zuiden inspireren we over hoe werken aan gelijke onderwijskansen en omgaan met diversiteit in Vlaanderen anders kan. Op het digitale platform www.eNSPIRED.net bundelen we deze praktijken voor iedereen die mee wil werken aan kwaliteitsvol onderwijs. Jaarlijks worden ook gastcolleges en interactieve studiedagen georganiseerd die de dialoog over specifieke gelijke onderwijskansenthema's bevorderen.

Meer info: www.enspired.net 

Gelijke kansen in eigen samenleving

Door wie? Studio Globo vzw
Voor wie? (toekomstige) leerkracht, lerarenopleider

Inhoud:

In dit inleefspel ervaren studenten verschillende aspecten van armoede, waardoor ze een beter begrip krijgen van de complexiteit van armoede. De studenten duiken in een levensecht decor 'Achter de Muur', een nagebouwde wijk. Ze komen ieder op hun manier in aanraking met sociale uitsluiting en kansarmoede. Ze zien en voelen dat armoede meer is dan geldgebrek. Tijdens een aansluitende workshop krijgen studenten handvaten mee om met armoede op school om te gaan. Welke houding neem je aan als leerkracht in de klas? Hoe kan je aandacht hebben voor momenten in de klas die voor kinderen in kansarmoede moeilijk kunnen zijn? Wat kan je doen op schoolniveau?

Meer info: https://studioglobo.be/nl/workshop/gelijke-kansen-eigen-samenleving 

Achter de Muur - Op zoek naar kansen voor iedereen

Door wie? Studio Globo vzw
Voor wie? leerkrachten

Inhoud:

Zes kinderen uit de fictieve buurt ‘Bloemendal’ gaan samen met de leerlingen van jouw klas op onderzoek en maken de kansen in de buurt zichtbaar.

Meer info: https://studioglobo.be/nl/inleefatelier/achter-de-muur 

Project 't School is van iedereen

Door wie? UC Leuven
Voor wie? lerarenopleiding

Inhoud:

Vanaf de eerste dag van de opleiding tot kleuteronderwijzer moet zowel via het hidden als via het expliciete curriculum de diversiteit van het kleutervolkje het vanzelfsprekende uitgangspunt zijn. Met het project "'t School is van iedereen" vormden we het eigen BaKO-team en vervolgens ook andere teams in een traject dat als doel had hen daarin te ondersteunen. We organiseerden hiervoor studenten- en docentenstages waarin ontmoetingen en ervaringskansen rond kans-/kinderarmoede en gelijke kansen, gevolgd door supervisies onder begeleiding van experten, centraal stonden. 

Meer info: https://www.youtube.com/watch?v=fhqnmNut49Q 

http://tschoolisvaniedereen.weebly.com/inhoud.html 

Professionaliseringstraject lectoren opleidingen kleuter- en lager onderwijs

Door wie? Hogeschool PXL Bachelor kleuteronderwijs
Voor wie? lerarenopleider

Inhoud: 

Materialen bij professionaliseringstraject voor lectoren voor de opleidingen kleuter- en lager onderwijs PXL-Education. Dit materiaal werd ontwikkeld door de werkgroep (kans)armoede en diversiteit van de opleidingen LKO en LLO. Deze documenten kunnen als inspiratie dienen voor het opzetten van trajecten om lectoren te versterken in het omgaan met armoede en sociaal-culturele ongelijkheid.

Meer info:  Kick off kansarmoede.pdf

powerpoint ervaringsgesprek communicatie

powerpoint ervaringsgesprek thuisopdrachten

Programma inleefdriedaagse UCLL-Hasselt

Door wie: UCLL - Hasselt Bachelor Kleuteronderwijs
Voor wie: lerarenopleider

Inhoud: 

Het gaat hier om een inleefdriedaagse voor docenten, maar ook voor medewerkers die in direct contact komen met studenten uit een mogelijk kansarme thuiscontext. De driedaagse heeft als doel het delen van kennis en inzichten met betrekking tot het thema kansarmoede én vooral het geraakt en aangedaan worden of m.a.w. het opzetten van de bril van kansarmoede. Dit programma werd samengesteld op basis van een eerdere deelname aan een soortgelijke driedaagse in Leuven bij ’t Lampeke (http://tschoolisvaniedereen.weebly.com). Het programma kan je inspireren om een eigen inleefdriedaagse samen te stellen.

Meer info:  Programma docentendriedaagse UCLL Hasselt.pdf

Een ervaringsdeskundige als partner in de opleiding

Door wie? UCLL Diest/Leuven
Voor wie? Lerarenopleiders

Inhoud:
We beschrijven hier hoe we in onze opleiding binnen het OPO leren in diversiteit hebben samengewerkt met een ervaringsdeskundige in kansarmoede: aanpak, verloop sessies en vaststellingen. Hierbij ook casussen die we hebben uitgewerkt om te gebruiken in deze sessie. 

Meer info:

Werken met een ervaringsdeskundige in de opleiding.pdf

KKGK Zwembad, KKGK Schoolfeest, KKGK Prinsen en prinsessen

Een ervaringsdeskundige als partner in de opleiding - coaching bij stagebezoeken

Door wie? UCLL Diest/ Leuven
Voor wie? Lerarenopleiders

Inhoud: 
We beschrijven hier hoe we in onze opleiding een ervaringsdeskundige in kansarmoede hebben ingezet als coach bij stagebezoeken, een beknopte weergave van de feedback en een evaluatie.

Meer info: Werken met een ervaringsdeskundige als coach bij stagebezoeken.pdf

Opleidingsonderdeel 'Oriëntatie op het beroep'

Door wie? Thomas More Bachelor kleuteronderwijs, campus Vorselaar
Voor wie? lerarenopleider

Inhoud:

Een nieuw opleidingsonderdeel 'Oriëntatie op het beroep' in fase 2 van de opleiding, waarin de focus ligt op (a) het verdiepen van de grondhouding bij studenten om te willen en kunnen omgaan met diversiteit – met nadruk op kansarmoede en cultuur – in de kleuterschool vanuit een zorgbrede bril, (b) met de studenten hun visie op hun rol als leerkracht in de samenleving te verkennen en kritisch te bekijken, en (c) een aanzet te geven om samen te werken met partners in het onderwijs (ervaringsdeskundigen, CLB, kinderopvang, zorgteam…) o.a. rond kinderarmoede.

Meer info:  TMK-BAKO-1718-KKGK-OOB.pdf

OPO Leven in diversiteit en leren in diversiteit

Door wie: UC Leuven
Voor wie: lerarenopleiding

Inhoud: 

In de vernieuwde opleiding BaKO UC Leuven willen we diversiteit als uitgangspunt nemen vanaf dag 1. Dat doen we op allerlei manieren, impliciet via een curriculum dat diversiteit ademt, maar ook expliciet via de OPO's 'leven in diversiteit' in opleidingsfase 1 en 'leren in diversiteit' in opleidingsfase 2. In bijlage vind je beknopt de inhoud van de sessies van 'leven in diversiteit' ('leren in diversiteit' is nog in ontwikkeling) met een uitgebreide beschrijving van de evaluatievorm die we specifiek en passend bij dit OPO werd ontwikkeld.

Meer info:  Leven in diversiteit OF 1 UC Leuven.docx

Opleidingsonderdeel Samenleving en cultuur

Door wie? Arteveldehogeschool kleuteronderwijs
Voor wie? lerarenopleider

Inhoud: 

Binnen dit opleidingsondereel maken de studenten o.a. een verdiepingstaak waarbij ze (kans)armoede beleven op verschillende manieren: via het lezen van actuele artikels, het lezen van een boek, het bekijken van een reportage en film, het bijwonen van een manifestatie, lezing of theatervoorstelling, het ontmoeten van mensen in armoede, het meewerken in een armoede-organisatie... De studenten reflecteren op deze ervaringen op een persoonlijk manier (hart), ze koppelen er inzichten en kaders aan uit de lessen/cursus (hoofd) & ze reflecteren over hun eigen referentiekader (handen). De studenten maken een proces door: van vooroordelen naar een nieuwe kijk op mensen in kwetsbare situaties. De studenten krijgen via deze ervaringen en reflecties een rijker beeld op hun maatschappelijke rol als toekomstige kleuterleraar. 

Voorlezen aan huis maakt ook deel uit van dit opleidingsonderdeel. Studenten reflecteren hierover mondeling in groep, samen met een brugfiguur Stad Gent. Studenten reflecteren hierover ook individueel, schriftelijk. 

Meer info: Verdiepingsopdracht 2017 - 2018

Module horizonverruimend: voorlezen aan huis

Door wie? VIVES Zuid campus Kortrijk
Voor wie? studenten in (leraren)opleiding

Inhoud:

In het kader van het voorleesproject “De Verhalenverteller” gaan studenten 9 keer langs in kwetsbare gezinnen met minstens 1 kind tussen 3 en 8 jaar. De studenten lezen voor of ondersteunen een beginnende lezer. Ze doen activiteiten rond boeken, werken met een verteltas en geven bibliotheekinitiatie. Ze zorgen vooral voor taalstimulering en boekenplezier. Ze proberen ook de ouders bij het voorlezen te betrekken. In dit project wordt samengewerkt met externe instanties, zoals bijvoorbeeld de openbare bibliotheek, het Sociaal Huis, een dienst begeleid wonen, het CAW, enz.

gOPO Kansarmoede UC Leuven

Door wie: UC Leuven
Voor wie: lerarenopleiders

Inhoud: 

Dit is een OPO van 3 SP waarvoor studenten uit UC Leuven zich kunnen inschrijven, op basis van interesse, als keuze-OPO, opleidingsoverschrijdend. In bijlage vind je een beknopte beschrijving van de inhoud en evaluatievorm van deze cursus.

Erfgoed en identiteit (in onderwijs) in grootstedelijke context

Door wie? VIVES Zuid campus Kortrijk
Voor wie? lerarenopleider

Inhoud: 

De student bachelor kleuteronderwijs kan kiezen voor het traject ‘erfgoed en identiteit in grootstedelijke context’. In functie van een verblijf in Brussel en het participeren in een Nederlandstalige basisschool in Brussel krijgt de student een input rond:  -   werking van de school met multiculturele en sociaal diverse setting wat betreft hun visie, het pedagogisch project, de organisatie, de specifieke werking van een kleurrijke (kleuter)klas, het teamwork tussen de verschillende leerkrachten, de samenwerking met de partners: ouders, externen, buurtwerkers,…. (brede school) - de thema’s diversiteit (met talensensiblisering), brede school en kansarmoede -  intercultureel werken en samenleven met aandacht voor de persoon (meervoudige identiteit), cultuur (en erfgoed) en de menselijke natuur -   erfgoededucatie als pijler van kunst- en cultuureducatie -   samenwerking tussen een instellingen en het onderwijs   Tijdens het eerste luik van de module krijgen de studenten input door de docenten en externen over de driehoek persoon, cultuur en menselijke natuur. Daarnaast staan we sterk stil bij diversiteit, (andere) taal en onderwijs, kansarmoede en onderwijs, erfgoed, identiteit,… In het tweede luik verblijven de studenten in een school in een grootstedelijke context en passen de inhouden toe in gevarieerde opdrachten. Daarbij krijgen ze de kans om ’s avonds ervaring uit te wisselen, hierbij de reflecteren oa. met de 7 competenties ‘kleine kinderen, grote kansen) , de sfeer en de cultuur van een grootstad op te snuiven…